Kamkuat meyvəsi qabığı ilə birlikdə niyə yeyilir? (Foto)

Kamkuat qabığı ilə birlikdə ağza atılan, kiçik portağala bənzəyən, lakin tamamilə fərqli ləzzətə malik nadir meyvələrdən biridir. Bu xüsusiyyəti ilə o, bütün sitrus meyvələri ailəsi içində unikal bir mövqedə dayanır.

Milli.Az xəbər verir ki, kamkuatı həqiqətən maraqlı edən onun soyulmadan yeyilməsi deyil, qabığı ilə yeyildiyi zaman əsl dad balansının ortaya çıxmasıdır. Bu yazıda kamkuat meyvəsinin niyə qabığı ilə yeyildiyini, qabığının tərkibini, faydalarını və necə yeyildiyini nəzərdən keçirəcəyik.

Kamkuat Fortunella cinsinə aid kiçik, girdə və ya oval formalı sitrus meyvəsidir. Müasir botanika təsnifatında bu cins artıq Citrus cinsinə daxil edilmişdir. Adı kantoncadan gəlir və "qızıl portağal" mənasını daşıyır.

Vətəni Cənubi Çindir. Bu gün həm təzə, həm də emal olunmuş halda istehlak edilir, eləcə də çay mərasimlərində içkilərin tərkibində yer alır. Çində əsrlərdir həm təzə, həm də şəkərli və ya duzlu halda yeyilir. 19-cu əsrin ortalarında Robert Fortune adlı isveçli botanikçi tərəfindən Avropaya gətirilmişdir. Bu gün Çin, Yaponiya, Cənubi Koreya, İspaniya, Yunanıstan və Amerikanın Florida ştatında geniş şəkildə yetişdirilir. Türkiyədə isə Muğla, Antalya və Mersin ətrafında istehsalı davam edir.

Kamkuatı digər sitrus növlərindən ayıran ən vacib xüsusiyyət, şirin qabığı ilə turş iç hissəsinin eyni anda balanslı bir ləzzət yaratmasıdır.

Kamkuat digər bütün sitrus meyvələrindən fərqlidir, çünki dad profili tam tərsinə işləyir. Portağal, naringi və ya limon kimi meyvələrin xarici qabığı acı və ya sərt bir aroma verərkən, iç hissəsi şirindir. Kamkuatta isə bu nisbət tərsinə çevrilib.

Kamkuatın qabığı nazik, yumşaq və şirindir. İçindəki ətli hissə isə turş və tünd aromatlıdır. Bu səbəbdən meyve qabığı ilə birlikdə yeyildikdə şirin və turş dadlar eyni anda, balanslı şəkildə hiss olunur. Qabığı soyulub yalnız iç hissəsi yeyildikdə qalan dad saf turşuluq olur və bunu az adam xoşlayır.

Bu bioloji xüsusiyyət təsadüfi deyil, meyvənin genetik quruluşundan qaynaqlanır. Kamkuatın qabığındakı yağ vəziləri ətirli uçucu yağlar ehtiva edir. Bu quruluş onu digər sitrus meyvələrindən kökündən fərqləndirir.

Qabığın qida dəyəri niyə vacibdir?
Kamkuatın ən dəyərli qida maddələrinin əhəmiyyətli bir hissəsi qabığında yer alır. Buna görə də qabığını soymadan yemək təkcə dadı deyil, qida dəyərini də qorumağın ən praktik yoludur.

Kamkuat qabığı təkcə dad baxımından deyil, qida dəyəri cəhətdən də meyvənin ən qiymətli hissəsidir. Sitrus qabıklarında sıx şəkildə olan flavonoidlər, antioksidantlar və uçucu yağlar kamkuatta da qabıkda toplanıb.

Flavonoidlər bitki mənşəli birləşmələr olub antioksidant təsir göstərir. Qabıkdakı yüksək lif miqdarı da həzmi dəstəkləyir. Qabığını soyub yemək bu faydalı maddələrin böyük bir hissəsini birbaşa almaqdan imtina etmək deməkdir.

C Vitamini: 100 qramında təxminən 43 mq C vitamini var. Bu dəyər böyüklər üçün gündəlik tövsiyə olunan normanın təxminən yarısına bərabərdir.

Lif: Yüksəkdir, qabıkda cəmləşir.

A vitamini və kalsium da zəngindir.

Kamkuat necə yeyilir?
Kamkuatı doğru şəkildə yemək, meyvənin özünəməxsus dad balansını hiss etməyin ən vacib addımıdır. Qabığı və iç hissəsi birlikdə yeyildikdə ortaya çıxan ləzzət, digər sitrus meyvələrindən tamamilə fərqli bir təcrübə təqdim edir.

Kamkuat yeməyin bir texnikası var və bunu bilmək ilk təcrübəni daha xoş edir.
Meyve birbaşa ağza atılır və əvvəlcə qabık hiss olunur. Şirin olan hissə budur. Sonra dişlədikcə içdəki turş ətli hissə işə düşür. İkisi bir yerdə yeyildikdə dad balansı ortaya çıxır.

Bəzi insanlar meyvəni yeməzdən əvvəl bir neçə dəfə ovuc içində yuvarlayır və yüngülcə sıxırlar. Bu proses qabıqdakı təbii ətirli yağların xaricə çıxmasına kömək edir və meyvənin qoxusunu daha da belirgin hale getirir.

Tumları çox kiçikdir və əksəriyyət insanlar onları fərq etmədən udur. İstənilən halda asanlıqla çıxarıla bilər, lakin yeyilməsi mütləq maneə törədilməli olan bir hal deyil.

Kamkuat yalnız təzə yeyilən meyvə deyil. Şirniyyatlardan isti içkilərə, salatlardan ənənəvi reseptlərə qədər bir çox fərqli istifadə sahəsinə malikdir.

Kamkuat mürəbbəsi və marmeladı: Kiçik ölçüsü və şirin qabığı sayəsində kamkuat bütün halda və ya ikiye bölünərək mürəbbə hazırlanmasında istifadə olunur. Qabığın pektini təbii qatılaşdırıcı kimi fəaliyyət göstərir və əlavə qatılaşdırıcı əlavə etməyə ehtiyac qalmır. Böyük bir qazan içində kamkuat, şəkər və az miqdarda su qarışdırılaraq hazırlanan qarışıq yavaş odda bişirilir. Nəticədə əldə edilən marmelad turşu və şirin balansı bir arada təqdim edir.

Kamkuat çayı: Təzə və ya qurudulmuş kamkuat qaynar su ilə dəmlənir. Xüsusilə qış aylarında üstünlük verilən bu içki, balla tatlandırıldığında ferahlatıcı bir aroma qazanır.

Turşu və duzlanmış kamkuat: Asiya mətbəxlərində, xüsusilə Çində kamkuat duzlanaraq və ya şəkərlə işlənərək aylarla saxlanıla bilər. Bu halda hem atıştırmalık kimi istehlak edilir hem də fərqli yeməklərdə aroma verici kimi istifadə olunur.

Şirniyyat və tort bəzəyi: İkiyə bölünən kamkuatlar çiçək görünümü yaradır. Bu təbii görünüş sayəsində cheesecake, tort və şirniyyat tabaklarında dekorativ meyve kimi sıxça tercih edilir.

Salatlarda istifadəsi: İncə dilimlənmiş kamkuatlar yaşıl salatlara və ya toyuqlu salatlara əlavə edildikdə turşu və şirin aromanı eyni tabakta birləşdirərək ferah bir ləzzət balansı yaradır.

Saxlama və təzə tutma
Kamkuatın dadını və aromasını daha uzun müddət qoruya bilmək üçün doğru saxlama şəraiti böyük əhəmiyyət kəsb edir. Uygun saxlama yöntemleri meyvenin tazeliğini günlerce korumasına yardımcı olur.

Kamkuat otaq temperaturunda bir neçə gün təzəliyini qoruyur. Daha uzun müddət təzə qalması üçün soyuducuda saxlanması lazımdır. Qapaqlı və hava keçirməyən bir qabda soyuducuda saxlanan kamkuatlar təxminən iki həftəyə qədər təzəliyini qoruya bilər. Mürəbbə və ya fərqli reseptlərdə istifadə ediləcəksə, dondurucuda saxlanması da praktik bir həll yoludur.

Otaq Temperaturu: Bir neçə gün (qısamüddətli istifadə üçün)

Soyuducu: 2 həftə (hava keçirməyən qabda)

Dondurucu: 6 aya qədər (mürəbbə və reseptlər üçün ideal)

Müəllif: Ülkər Vəliyeva (Milli.Az redaktor)