Maraqlı

Qalaktikamız qaranlıq maddənin içində üzür: Kosmik "krep" nəzəriyyəsi

13 Mart 2026 08:08

Baxış: 1 122

VTB-də minimal faiz dərəcəsi ilə nağd kredit 9.9%-dən

#KOSMOS

Süd Yolu qalaktikasının kosmosda təkbaşına sürünmədiyi, əksinə, nəhəng bir qaranlıq maddə təbəqəsinin içində basdırıldığı iddia olunur. Yeni araşdırmaya görə, qalaktikamız sanki bir krepin içindəki qaragilə kimi, görünməyən amma cazibə qüvvəsi ilə hər şeyi idarə edən böyük bir strukturun parçasıdır.

Milli.Az xəbər verir ki, Qroningen Universitetinin astronomu Evoud Vempe liderliyindəki qrup bildirir ki, bu model elm adamlarının uzun müddətdir izah edə bilmədiyi üç kosmik tapmacanı eyni anda həll edir:

Süd Yolu və Andromedanın da daxil olduğu qalaktikaların düz bir xətt üzrə düzülüşü.

Qalaktikamızın yaxınlığında yerləşən və daxilində gözləniləndən çox az maddə olan nəhəng boş sahə.

Kainatın bizim yaxınlığımızda gözlənilməz dərəcədə nizamlı və hamar şəkildə genişlənməsi.

Tədqiqatçılar 31 izolyasiya olunmuş qalaktikanın hərəkətini kompüter simulyasiyaları ilə təhlil ediblər. Nəticələr göstərib ki, ətrafımızdakı kütlə nizamlı bir təbəqə kimi paylanıb. Bu "soyuq qaranlıq maddə" təbəqəsi öz cazibə qüvvəsi ilə ətrafdakı qalaktikaları müəyyən istiqamətlərə çəkir və bu da yaxınlıqdakı genişlənmənin daha nizamlı görünməsinə səbəb olur.

Əgər bu ssenari doğrudursa, kainatı anlamaq üçün yeni və qeyri-adi fizika qanunlarına ehtiyac qalmayacaq. Çünki bu tapıntı mövcud kosmoloji modellərin (qaranlıq maddə şəbəkəsi) yerli miqyasda da mükəmməl işlədiyini göstərir. Qaranlıq maddənin formalaşdırdığı bu "kosmik memarlıq" həm qalaktikaların dizilişini, həm də onların arasındakı böyük boşluqların yaranma səbəbini tam izah edir.

Lalə Qüdrətova
Milli.Az