Buta Gallery-də Azərbaycanın Əməkdar rəssamı Namiq Məmmədov və Elşən Qaracinin əsərlərini bir araya gətirən "İki baxış. Bir dünya" adlı sərgi açılıb. Sərgi müəllim və şagird münasibətləri, ortaq bədii ənənə və ətraf aləmin gözəlliyini fərdi qavrayış vasitəsilə çatdırmaq istəyi ilə birləşən iki özünəməxsus yaradıcılıq dünyasının görüşünə çevrilib. Bir neçə gün ərzində sərgi yaradıcı ziyalıların, gənclərin və xarici qonaqların böyük marağına səbəb olub. Bu barədə Trend-in tədbirdə iştirak edən müxbiri məlumat verir.

Buta Gallery-nin təsisçisi və direktoru Zərifə Əsədovanın sözlərinə görə, sərginin əsas məqsədi tamaşaçıları rəssamların daxili dünyası ilə tanış etmək və onların əsərlərini yaxından görmək imkanı yaratmaq olub.

"İstəyirdim ki, tamaşaçılar belə istedadlı rəssamların daxili dünyası ilə daha yaxından tanış olsunlar. Bu, xüsusilə günlərini emalatxanada keçirən, bütünlüklə yaradıcılığa qərq olan Namiq Məmmədova aiddir. Mən onu geniş ictimaiyyətə tanıtmaq, insanların bu rəssamı kəşf etməsinə, əsərlərini görüb hiss etməsinə imkan yaratmaq istəyirdim", - deyə o bildirib.

Əsədovanın fikrincə, Namiq Məmmədovun əsərləri tamaşaçını xüsusi bir bədii aləmə aparır. Onun diqqətini xüsusilə rəssamın özünün bir növ dua və meditasiya kimi qəbul etdiyi pastel işlər silsiləsi cəlb edib.

"Düşünürəm ki, bu əsərlər haqqında danışmamaq düzgün olmazdı. Kolleksiyaçılar və sənətsevərlər onları yaxından görmək, əsərlərə hopmuş emosiyaları hiss etmək imkanına malik olmalıdırlar", - deyə qalereyanın direktoru vurğulayıb.

Elşən Qaraci haqqında danışan Zərifə Əsədova onun müstəqil yaradıcılıq yoluna və Azərbaycanın təbii irsinə müraciət etməsinə diqqət çəkib. Belə ki, rəssam ölkənin ən böyük göllərindən biri olan Sarısuya, onun flora və faunasına həsr olunmuş ayrıca silsilə yaradıb.

"Elşən də hər şeydən əvvəl öz daxili dünyasına müraciət edən rəssamlardandır. Son vaxtlar o, öz köklərinə, doğulduğu yerlərə qayıtmaq və Azərbaycanın möhtəşəm təbiətini tərənnüm etmək qərarına gəlib. Onun Sarısunun gözəlliyini, təbiətini və heyvanlar aləmini necə təsvir etməsi mənim çox xoşuma gəldi", - deyə Əsədova bildirib.

Müəlliflərin fərqli bədii yanaşmalarının, eyni zamanda, dünyagörüşlərindəki yaxınlığın bir araya gətirilməsi sərginin əsas konsepsiyasını təşkil edib.

"Düşündük ki, bu iki dünyanı birləşdirək və görək tamaşaçı onlarda nə görəcək. Rəssamlar tamamilə fərqli olsalar da, aralarında çoxlu ortaq cəhətlər var - mənəvi yaxınlıq və həyata pozitiv baxış", - deyə o əlavə edib.

Daxili dünyanın əksi kimi rəng

Ekspozisiyanın xüsusiyyətlərindən biri təqdim olunan bir çox əsərdə qara rəngin demək olar ki, istifadə edilməməsidir. Bu müşahidə rəssamların xarakteri, həyata münasibəti və rəngin incəsənətdəki rolu haqqında müzakirələrə başlanğıc verib.

Elşən Qaraci parlaq çalarlarla işləməyi sevdiyini, lakin palitrasının seriyadan və yaradıcılıq dövründən asılı olaraq dəyişdiyini bildirib. Sərgidə rəssamın "Şaman", "Pişiklər", "Koroğlu", "Qafqaz" və digər silsilələrindən əsərlər nümayiş olunur.

Onun sözlərinə görə, Namiq Məmmədov peşəkar rəssam kimi formalaşmasında böyük rol oynayıb və sənətdə əsas müəllimlərindən biri olub.

"Fırça ustası mənim üçün ən böyük dayaqlardan biri olub. O, rəssam kimi formalaşmağıma çox böyük təsir göstərib. Bu gün onunla birlikdə bu sərgidə iştirak etdiyimə çox sevinirəm", - deyə Qaraci qeyd edib.

Rəssam müəlliminə xüsusilə kompozisiya sahəsində qazandırdığı biliklərə görə minnətdarlığını bildirib. Kompozisiya bədii ustalığın ən mürəkkəb istiqamətlərindən biridir.

"Rəsm çəkmək hələ rəssam olmaq demək deyil. Əsər yaratmaq, kompozisiyanı düzgün qurmaq çox mürəkkəb məsələdir. Namiq Məmmədov mənə kompozisiyanı sıfırdan öyrədib: akademik əsaslardan başlayaraq miniatürdən modernizmə qədər incəsənətin müxtəlif istiqamətlərinə qədər", - deyə rəssam bildirib.

Qaraci vurğulayıb ki, məhz kompozisiya qurmaq, bədii məkanın qanunauyğunluqlarını anlamaq və bütöv əsər yaratmaq bacarığı müəllimindən aldığı ən mühüm dərslərdən biridir.

Rəssam özü isə modernizmə və eksperimental formalara müraciət edir, müxtəlif bədii üsulları birləşdirərək özünəməxsus vizual dilini inkişaf etdirir.

İncəsənət neqativliyə qarşı bir vasitəyə çevrilə bilər

Namiq Məmmədov, öz növbəsində, sərgidə təqdim olunan, rəngin, qrafikanın və qəzet fraqmentlərinin mühüm rol oynadığı əsərləri haqqında danışıb. Onun sözlərinə görə, bu yanaşma təkcə bədii eksperimentlərlə deyil, informasiya mühitinin insana təsiri barədə düşüncələrlə də bağlıdır.

"Qəzet informasiyadır. Bu gün insanlar çoxlu mənfi məlumat alırlar. Bu, hər kəsə aiddir: musiqiçilərə, rəssamlara və digər peşə sahiblərinə. Mənfi informasiya insanın daxili vəziyyətinə istər-istəməz təsir göstərir", - deyə usta bildirib.

Onun fikrincə, incəsənət bu informasiya axınına qarşı bir növ tarazlaşdırıcı qüvvəyə çevrilə və insana ətraf aləmə başqa cür baxmağa kömək edə bilər.

"Müsbət informasiya da çoxdur, lakin mənfi məlumatlar daha çox diqqət çəkir. İstərdim ki, insanlar pozitiv informasiyaya daha çox müraciət etsinlər. Bu, onların dünyanı qavrayışını yaxşılaşdırardı", - deyə rəssam vurğulayıb.

O, əsərlərində pastel və qrafik texnikalardan istifadə edir, qəzet elementləri isə bədii hekayənin bir hissəsinə çevrilir. Müxtəlif fakturaların, çalarların və çap materiallarından götürülmüş fraqmentlərin vəhdəti vasitəsilə rəssam tanış obrazları yenidən mənalandırır, gündəlik informasiyanı müstəqil sənət əsərinə çevirir.

Namiq Məmmədov yaradıcılığa yanaşmasından da danışaraq qeyd edib ki, əsər üzərində işləmək tam diqqət və təklik tələb edir. Bəzən ona telefonu söndürmək, emalatxananın qapısını bağlamaq və bütünlüklə yaradıcılıq prosesinə qərq olmaq lazım gəlir.

"İşləyərkən bəzən xarici aləmdən təcrid olunmağa ehtiyac duyuram. Telefonu söndürür, qapını bağlayır və özüm və yaradıcılığımla baş-başa qalıram", - deyə o bölüşüb.

Bununla yanaşı, rəssam əsərlərində qara rəngin olmamasının ona şüurlu şəkildə üstünlük verməməsi ilə əlaqədar olmadığını vurğulayıb. Əksinə, o, qara rəngi gözəl və ifadəli hesab edir, onun xüsusi çalarlar yaratmaq və digər rəngləri vurğulamaq imkanlarını yüksək qiymətləndirir.

"Mən qara rəngdən qaçmıram. Onun gözəl çalarları var və əsərə xüsusi ifadəlilik verə bilər. Sadəcə, bəzən iş prosesində elə bir daxili vəziyyət yaranır ki, başqa rənglərdən istifadə etmək istəyirsən", - deyə rəssam izah edib.

Nəsillərin və bədii dünyaların dialoqu

"İki baxış. Bir dünya" sərgisi göstərir ki, incəsənətdə varislik təkrarlama demək deyil. Şagird və müəllim öz fərdiliklərini qoruyur, şəxsi bədii dillərini inkişaf etdirir və ətraf aləmi fərqli şəkildə şərh edirlər.

Elşən Qaracinin əsərlərində tamaşaçı şəhər mənzərələri, memarlıq nümunələri, insan obrazları, hərəkət və Azərbaycan təbiətinin gözəlliyi ilə qarşılaşır. Namiq Məmmədovun əsərləri isə zəngin rənglər, çoxqatlı fakturalar, qrafika və qəzet fraqmentləri vasitəsilə açılır. Bu elementlərin arxasında yaddaş, informasiya və insanın daxili vəziyyəti haqqında düşüncələr dayanır.

Hər iki rəssamı gerçəkliyin sadəcə təsviri çərçivəsindən kənara çıxmaq, ilk baxışda görünməyənləri - emosiyaları, xatirələri, şəxsi təcrübəni və həyata münasibəti çatdırmaq istəyi birləşdirir.

Sərginin əsas ideyası da məhz budur: eyni dünya ona kimin baxmasından asılı olaraq tamamilə fərqli görünə bilər.

İki rəssam, iki müstəqil yaradıcılıq yolu və iki fərqli bədii dil vahid məkanda görüşərək tamaşaçını sadəcə rəsmlərə baxmağa deyil, həm də onların içində öz mənalarını axtarmağa dəvət edir.

Sərgi 24 noyabr tarixinədək davam edəcək. Giriş sərbəstdir.

Məkan: Bakı şəhəri, Zərifə Əliyeva küçəsi, 28, Buta Gallery.

Instagram: https://www.instagram.com/butagallery?vrfl=MW5tbzhrMWs0azBmcg%3D%3D 

Veb-sayt: www.butagallery.com

İnformasiya dəstəyi: Trend.Az, Day.Az, Milli.Az, Azernews.Az