“Dünyanı qadınlar idarə etsəydi?”: Cudi Çikaqonun qlobal incəsənət layihəsi Bakıda təqdim olunacaq - (Foto)

Minlərlə səsi birləşdirən və düşündürən incəsənət: məşhur amerikalı rəssamın interaktiv layihəsi gender bərabərliyi, ədalət və bəşəriyyətin gələcəyi barədə düşünməyə dəvət edir.

Dünyanı qadınlar idarə etsəydilər, necə olardı? Dünya daha ədalətli, humanist və dialoqa açıq olardımı? Yoxsa hakimiyyətə, liderliyə və ictimai dəyərlərə yanaşmanın özü dəyişərdi? Bu suallar məşhur amerikalı rəssam Cudi Çikaqonun "Dünyanı qadınlar idarə etsəydi?" adlı genişmiqyaslı interaktiv layihəsinin əsasını təşkil edir. Layihə təşkilatçıların məlumatına görə, Heydər Əliyev Mərkəzində "Fly to Baku. Art Weekend. Sense the Future NOW" ("Bakıya uçuş. İncəsənət həftəsonu. Gələcəyi İNDİ hiss et") proqramı çərçivəsində təqdim olunacaq.

İncəsənəti ictimai fəallıqla birləşdirən layihə hazır cavablar təqdim etmək əvəzinə, düşünmək və açıq dialoq üçün məkan yaradır. İştirakçılar cəmiyyətdə qadınların rolu, bərabər imkanlar, ədalət, liderlik və ortaq gələcəyimizin necə ola biləcəyi barədə fikirlərini bölüşürlər.

Bir sualdan qlobal dialoqa
Layihənin tarixi 2002-ci ildə Çində, Luqu gölü ərazisində başlayıb. İyirmi ildən artıq müddət sonra Cudi Çikaqonun irəli sürdüyü suallar beynəlxalq təşəbbüsə çevrilib. 2022-ci ildən etibarən layihə dünyanın müxtəlif ölkələrindən insanları öz fikirlərini bölüşməyə və vahid bədii ifadənin bir hissəsinə çevrilməyə dəvət edir.

Layihənin əsas xüsusiyyəti onun məzmununun bilavasitə insanlar tərəfindən formalaşdırılmasıdır. Burada yeganə düzgün cavab yoxdur və hər bir fikir cəmiyyətin gələcəyi ilə bağlı daha geniş müzakirənin bir hissəsinə çevrilir.

Minlərlə səs - vahid sənət əsəri

Layihənin əsasını gender bərabərliyi, ədalət, liderlik və gələcəklə bağlı 11 sual təşkil edir. İştirakçılar xüsusi video kabinələrdə cavablarını yaza və ya onlayn platforma vasitəsilə fikirlərini bölüşə bilərlər.

Daha sonra fərdi fikirlər rəqəmsal formatda birləşdirilərək sözlərdən, obrazlardan və şəxsi düşüncələrdən ibarət genişmiqyaslı sənət əsəri formalaşdırır. Beləliklə, müxtəlif səslər, həyat hekayələri və gələcəyə dair təsəvvürlər vahid bədii kompozisiyada bir araya gəlir.

Bu layihədə tamaşaçı sadəcə müşahidəçi olmaqdan çıxaraq həmmüəllifə çevrilir. Hər yeni cavab əsəri zənginləşdirir, yeni baxış bucaqları açır və eyni suallara yanaşmaların nə qədər rəngarəng ola biləcəyini nümayiş etdirir.

Ən mühüm cəhətlərdən biri ənənəvi tekstil sənətinin müasir texnologiyalarla birləşdirilməsidir. Bu yanaşma bədii irsi rəqəmsal vasitələrlə bir araya gətirərək insanların fərdi fikirlərini daim inkişaf edən kollektiv sənət əsərinə çevirir.

Nyu-York və Londondan Bakıya

Cudi Çikaqonun layihəsi artıq Nyu-Yorkdakı New Museum və Londondakı Serpentine North Gallery kimi nüfuzlu beynəlxalq məkanlarda təqdim olunub. 2023-2024-cü illərdə New Museum-da keçirilən "Cudi Çikaqo: Onun hekayəsi" ("Judy Chicago: Herstory") adlı retrospektiv sərgi zamanı layihədə mindən çox ziyarətçi iştirak edib. Layihə, həmçinin Almaniya, İsrail və Türkiyədə nümayiş etdirilib.

1939-cu ildə anadan olan Cudi Çikaqo feminist incəsənətinin banilərindən biri hesab olunur. Onun yaradıcılığının mərkəzində qadınların tarixi, təcrübəsi, nailiyyətləri və əsrlər boyu çox vaxt kölgədə qalmış dünya mədəniyyətinə töhfələri dayanır.
Rəssamın ən məşhur əsərlərindən biri qadınların mədəni irsinə həsr olunmuş monumental "Ziyafət masası" ("The Dinner Party") instalyasiyasıdır. Bu əsər tarixin yenidən nəzərdən keçirilməsi və qadınların sivilizasiyanın inkişafındakı rolunun tanınması zərurətini vurğulayan mühüm bədii nümunəyə çevrilib.

Bakı - yeni səslər üçün yeni məkan

Layihənin Heydər Əliyev Mərkəzində təqdimatı beynəlxalq dialoqu genişləndirmək və bu müzakirəyə yeni mədəni baxışları cəlb etmək imkanı yaradacaq.

Cudi Çikaqo etiraf edir ki, suallarının dünyanın müxtəlif guşələrində bu qədər güclü əks-səda doğuracağını əvvəlcədən təsəvvür edə bilməzdi. Bu gün təşəbbüs çərçivəsində toplanmış minlərlə cavab incəsənətin insanları birləşdirmək, fərqləri aşmaq və qarşılıqlı anlaşma üçün məkan yaratmaq gücünü nümayiş etdirir.

"Fly to Baku. Art Weekend. Sense the Future NOW" proqramı çərçivəsində ziyarətçilər layihə ilə tanış olmaq və gələcəyə dair öz baxışları haqqında düşünmək imkanı əldə edəcəklər. Çünki bəzən bir sual dəyərlər, məsuliyyət, bərabərlik və yaşamaq istədiyimiz dünya haqqında daha geniş müzakirəyə yol aça bilər.

Bəs qadınlar həqiqətən dünyanı idarə etsəydilər, dünya necə olardı? Bəlkə də bu sualın cavabı hər birimizdən başlayır.