Maraqlı

600 yaşındakı su birələri, ətraf mühitin çirkliliyinə uyğunlaşmağın açarı ola bilər

14 Yanvar 2020 21:20

0 Şərh Baxış: 1 232

VTB-də minimal faiz dərəcəsi ilə nağd kredit 9.9%-dən

#TEXNOLOGİYA

Alimlər sudakı azot və fosfat miqdarının artması səbəbiylə yaranan çirkliliyə uyğunlaşmanı anlamaq üçün su birələrini araşdırdı. Müasir dövrdə su birələri ilə 600 il əvvəlki atalarını müqayisə etmək bu mövzuda köməkçi ola bilər.

Əkinçiliyin yüksəlişə keçdiyi dövrdən bəri göllərə istiqamətli ən böyük təhdidlərdən biri, gübrə qaynaqlı yüksək fosfor səviyyələri olaraq bilinir. Bu vəziyyət, otrofikasiya adı verilən azot və fosfat miqdarının artmasına səbəb olarkən ölümcül yosun partlaması göldəki həyati qidaları azalda bilir.

Orqanizmlərin buna necə uyğunlaşmanı təmin etdiklərini, əvvəl və sonrakı nümunələri müqayisə edərək öyrənə bilərik. Bu hal 100 il əvvəl müasir əkinçiliyin inkişafıyla birlikdə yüksəldi. Dramatik ekoloji dəyişmələri anlaya bilmək üçün, fosfor səviyyəsi yüksək Minnesota gölündəki kiçik su birələrinin (dafnia) xüsusi genom modelləriylə gölün dib tortalarında dafnia yumurtaları müqayisə edildi.

Birmingem Universitetinin Bioloji Elmlər Fakültəsindən Daqmar Friş və həmkarları, dafnianın diriliş ekologiyasını və yeni analiz vasitələrini istifadə etdi. Bu heyvanların genlərini istifadə etdiklərini yazan Friş, beləcə yeni təkamülləşən reaksiyadan hansı gen şəbəkəsinin məsul olduğunu müəyyən etmə imkanı tapdıqlarını söyləyir.

Araşdırmaçılar, təkamülün fərqli laylarda reallaşan molekulyar bir incə nizam olduğunu vurğuladığını ifadə edir. Friş, araşdırmanın heyvanların dəyişən ətraf şərtlərinə necə uyğunlaşdığını təmin etdiyinə bağlı daha fərqli bir baxış qazandırdığını düşünür.

Milli.Az