"Temu" və "Trendyol"la bağlı Azərbaycanda dəyişiklik - Bahalaşa bilər

Milli Məclisdə müzakirə olunan Vergi Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi barədə qanun layihəsinə əsasən, onlayn satışla məşğul olanlar Azərbaycanda olan iş və xidmətlərin təqdim edilməsindən dövriyyəsi təqvim ili ərzində 10 000 ABŞ dollarının manat ekvivalentini keçdikdən sonra 30 gün müddətində elektron qaydada vergi uçotuna alınmalıdırlar. Həmçinin bu qanun onlayn ticarət şirkətlərinə də şamil olunur.

Bəs, "Trendyol", "Temu" kimi ticarət şirkətləri vergi verərlərsə, bu, qiymətlərin bahalaşmasına səbəb olacaqmı?

Məsələ ilə bağlı Milli.Az-a açıqlama verən Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli bildirib ki, elektron ticarət sahəsində tətbiq olunacaq yeni mexanizm dövriyyə həddi keçildikdən sonra xarici onlayn platformaların və ya şəxslərin Azərbaycanda elektron vergi uçotuna alınmasını nəzərdə tutur. 

Onun sözlərinə görə, mexanizmə əsasən, onlayn satış həyata keçirən platforma və ya şəxs dövriyyə həddini aşdıqdan sonra Azərbaycanda elektron qaydada vergi uçotuna düşür və göstərdiyi xidmət və ya satış üzrə vergi öhdəliyi yaranır:

"Xarici şirkətlər üçün bu, adətən yerli nümayəndəlik açmadan "qeyri-rezident vergi ödəyicisi" kimi qeydiyyata alınmaq deməkdir. Onlar elektron sistem üzərindən dövriyyəni bəyan edir və qanunvericilikdə nəzərdə tutulan vergini, əsasən isə ƏDV-ni dövlət büdcəsinə köçürürlər".

A. Nəsirli qeyd edib ki, texniki baxımdan verginin ödənilməsi çətin proses deyil, lakin bu mexanizmin iqtisadi nəticələri olacaq:

"Praktikada çox vaxt şirkətlər vergi yükünü öz üzərlərinə götürmür, onu məhsulun və ya xidmətin qiymətinə əlavə edirlər. Bu baxımdan vergi tətbiq edildikdən sonra qiymətlərdə müəyyən artım ehtimalı yüksəkdir".

İqtisadçı nəzərə çatdırıb ki, bu artım xüsusilə "Temu", "Trendyol" kimi beynəlxalq onlayn platformalarda ya məhsulun qiymətində, ya da çatdırılma xərclərində özünü göstərə bilər.

Həmsöhbətimiz vurğulayıb ki, prosesin əsas məqsədi bazarda ədalətli rəqabət mühitinin formalaşdırılmasıdır:

"Yerli onlayn satıcılar vergi ödədiyi halda, xarici platformaların vergidən kənarda qalması bərabərsiz və ədalətsiz rəqabət yaradırdı. Yeni qaydalarla dövlət həm dövriyyəni nəzarətə götürmək, həm də bütün iştirakçılar üçün eyni vergi şərtləri yaratmaq istəyir".

İqtisadçı əlavə edib ki, mümkün qiymət artımının miqyası şirkətlərin vergi yükünü necə bölüşdürməsindən asılı olacaq.  

Mina Mikayılova
Milli.Az