Qəhvənin toxunma qavrayışını dəyişdirə bildiyi məlum oldu
VTB-də minimal faiz dərəcəsi ilə nağd kredit 9.9%-dən
Yeni və kiçikmiqyaslı bir araşdırmaya görə, qəhvə beynin toxunmaya və insanın öz bədən hərəkətlərinə verdiyi reaksiyanı tədricən dəyişdirə bilər.
Milli.Az xəbər verir ki, dünya miqyasında milyonlarla insan gümrahlığı artırmaq, yorğunluğu azaltmaq, diqqət və konsentrasiyanı yaxşılaşdırmaq üçün hər sabah bir fincan qəhvə içir. Gündəlik təxminən bir və ya iki fincan qəhvə kimi normal dozalarda 50-400 mq aktiv kofein maddəsi olur. Lakin daha yüksək dozada qəhvənin beynin toxunma qavrayışına tam olaraq necə təsir etdiyi indiyədək kifayət qədər araşdırılmamış bir mövzu idi.
Yeni araşdırmada normal və yüksək dozada kofeinin beynin spesifik bir prosesinə necə təsir etdiyi incələnib. Bu proses "qısamüddətli afferent inhibisiya" (SAI) adlanan üsulla qiymətləndirilir. Bu metodda biləyə yüngül elektrik şoku verildikdən qısa müddət sonra beyinə maqnit impulsu göndərilir:
Biləkdəki duyğu siqnalı qol boyunca yuxarı hərəkət edərək beynin somatosensor (hissiyyat) nahiyəsinə daxil olur.
Bir neçə millisaniyə sonra maqnit impulsu yaxınlıqdakı motor korteksə (hərəkət mərkəzi) təsir edərək baş barmağın səyriməsinə (titrəməsinə) səbəb olur.
Hərəkətləri rəvan və nəzarət altında saxlamaq üçün filtr rolu oynayan bu beyin mexanizmi, beynin hər bir toxunmaya həddindən artıq reaksiya verməsinin qarşısını alır. Əzələ səyriməsini sıxışdırmaq üçün beyindəki müəyyən kimyəvi ötürücülərin koordinasiyalı fəaliyyətinə ehtiyac yaranır.
Tədqiqatçılar 20 sağlam könüllüyə 200 mq kofein və ya plasebo (təsirsiz maddə) verərək bu filtrasiya prosesini izləyiblər. Alimlər qeyri-invaziv (orqanizmə daxil olmadan) üsulla, maqnit impulsları vasitəsilə subyektlərin motor korteksini stimullaşdırıb və beyinlərinin necə reaksiya verdiyini ölçüblər.
Nəticədə kofeinin, toxunma hissindən sonra beynin əzələ reaksiyasını məhdudlaşdırmaq (tormozlamaq) qabiliyyətini artırdığı aşkar edilib. Bu isə qəhvənin SAI sistemini gücləndirə bildiyini göstərir.
Elm adamlarının fikrincə, kofein beyindəki adenozin reseptor zülallarını bloklayaraq təsir göstərir. Bu reseptorların bloklanması, duyğularımızla əzələ hərəkətlərimizin birlikdə işləməsini idarə edən asetilxolin adlı kimyəvi ötürücünün (neyromediatatorun) artmasına səbəb ola bilər.
Tədqiqatçılar qeyd edirlər: "Bu tapıntı, donepezil kimi kolinerjik sistemi gücləndirən dərmanların da SAI-ı artırdığı barədə məlumatlarla üst-üstə düşür. Kofeinin təsiri onun kolinerjik sistemi tənzimləməsindən qaynaqlana bilər". Bu kəşf, maddənin fizioloji təsir mexanizmini anlamağa və bunun Alzheimer və Parkinson kimi neyrodegenerativ xəstəliklərlə necə bağlı ola biləcəyinə dair mühüm ipucları verir.
Alimlər gələcəkdə 400 mq-dan çox kofein istifadə etməklə daha böyük iştirakçı qrupu üzərində yeni araşdırmalar aparmağı planlaşdırırlar. Həmçinin vurğulanır ki, bu nəticələr işığında, fərdlər SAI tibbi müayinələrindən əvvəl kofein qəbulundan mütləq uzaq durmalıdırlar.
Lalə Qüdrətova
Milli.Az
DİGƏR XƏBƏRLƏR
-
“Ihlamurlar Altında”nın əfsanəvi cütlüyü 21 il sonra bir arada - (Video)
-
Aşıq Zülfiyyə ilə Telli Borçalı arasında "buzlar əridi" – Barışdılar
-
Az zəhmətlə bol məhsul və gəlir gətirən 5 meyvə ağacı
-
Evlilik təklifi edən gənci hər kəsin içində pərt etdi (Video)
-
Təranə Qumralın evindəki qızıldan məcməyinin qiyməti heyrətləndirdi - (Video)
-
Tanınmış idmançı 6 saatlıq parkinqə 33 manat ödəyib şikayətləndi (Video)
XƏBƏR LENTİ
-
Aktrisa Leyla Musayeva vəfat etdi
-
“Ihlamurlar Altında”nın əfsanəvi cütlüyü 21 il sonra bir arada - (Video)
-
Bu tələbələrə hərbi xidmətdən möhlət verilməyəcək
-
Aşıq Zülfiyyə ilə Telli Borçalı arasında "buzlar əridi" – Barışdılar
-
Azərbaycanda saatlıq əməkhaqqı sistemi tətbiq ediləcək
-
Azərbaycanda məzuniyyətə çıxmaq məcburi olacaq
-
Qışda avtomobilinizi bu 10 təhlükədən qoruyun
-
Polşa Azərbaycanı Avrasiya logistikasında əsas tərəfdaş kimi tanıdı
-
Telefonla böyüyən uşaqları hansı təhlükələr gözləyir?
-
Az zəhmətlə bol məhsul və gəlir gətirən 5 meyvə ağacı
-
Mərkəzi Bankın səlahiyyətləri artırıldı
-
Evlilik təklifi edən gənci hər kəsin içində pərt etdi (Video)
-
Bakıda sürücü sükan arxasında öldü
-
Təranə Qumralın evindəki qızıldan məcməyinin qiyməti heyrətləndirdi - (Video)
-
Azərbaycanla Özbəkistan arasında əbədi dostluq müqaviləsi təsdiqlənib
-
Azərbaycan və Özbəkistan arasında pensiya təminatı haqqında saziş təsdiqlənib
-
Bu marşrutun avtobusları yenilənir - Gedişhaqqı 70 qəpik
-
Tanınmış idmançı 6 saatlıq parkinqə 33 manat ödəyib şikayətləndi (Video)
-
Saxlanılan sabiq icra başçısının məhkəməsi başlayır
-
Hərbçilərin həyat yoldaşlarına minimum əməkhaqqı verilə bilər - Yenilik
-
134 yaşlı Cəlilabadlı nənə uzunömürlülük sirrini açıqladı (Video)
-
Bakıda ilin ən uzun gecəsi olacaq: 14 saatdan çox - Tarix açıqlandı
-
Rəqsanənin qızı Yana əməliyyatdan sonra bədən quruluşunu nümayiş etdirdi - (Video)
-
Evlərimizdə gizlənən təhlükə: Bu əşyaların içində civə var





