Norveçin Svalbard arxipelaqında, donmuş bir dağın dərinliklərində yerləşən iki nəhəng sığınacaq müasir sivilizasiyanın "ehtiyat yaddaş qurğusu" funksiyasını yerinə yetirir. Siyasi münaqişələrdən, təbii fəlakətlərdən və kiberhücumlardan uzaqda yerləşən bu ambarlar, bəşəriyyətin mümkün süqutu zamanı yenidən ayağa qalxması üçün lazım olan bioloji və rəqəmsal mirası qoruyur.
Milli.Az xəbər verir ki, dəniz səviyyəsindən 130 metr yüksəklikdə və dağın 120 metr daxilində yerləşən bu depo, kənd təsərrüfatının davamlılığını təmin edir.
Hazırda burada 1,2 milyondan çox unikal toxum nümunəsi saxlanılır.
Toxumlar sabit -18 dərəcə temperaturda dondurulub.
2015-ci ildə Suriyadakı müharibə səbəbindən Hələbdəki toxum bankı məhv olanda, Svalbarddakı ehtiyatlar sayəsində Suriya kənd təsərrüfatı yenidən canlandırıldı.
Toxum anbarının yaxınlığındakı köhnə kömür mədənində yerləşən bu arxiv bəşəriyyətin texniki və mədəni biliklərini qoruyur.
İnternet bağlantısı olmayan və "analoq-rəqəmsal" adlanan xüsusi film texnologiyasından istifadə olunur.
GitHub-ın açıq mənbə kodları, Vatikan kitabxanasının sənədləri və mühüm tarixi arxivlər.
Bu filmlərin 1000 il ömrü var və heç bir kompüter avadanlığı olmadan, sadəcə işıq və böyüdücü linza ilə oxuna bilir.
Bu bölgənin seçilməsinin üç əsas səbəbi var:
"Permafrost" (daimi donmuş torpaq) qatı sayəsində enerji kəsilsə belə, ambar təbii soyuducu rolunu oynayır.
Svalbard müqaviləsinə əsasən, bölgə hərbi fəaliyyətlərə qapalıdır və siyasi cəhətdən bitərəfdir.
Yüksək hündürlükdə yerləşməsi, buzlaqlar tamamilə ərisə belə, sığınacaqların su altında qalma riskini sıfıra endirir.
Lalə Qüdrətova
Milli.Az





