Süni intellekt gələcəyin peşələrini açıqladı: Bir çoxu hələ mövcud deyil

Süni intellekt sistemləri tərəfindən hazırlanan qiymətləndirmələrdə insan ilə texnologiya arasındakı qarşılıqlı əlaqədən yaranan yeni ehtiyaclar istiqamətində formalaşacaq peşələr sadalanıb.

Milli.Az hələ rəsmi təhsili olmayan, lakin yaxın gələcəkdə kritik rollar öhdəsinə götürməsi gözlənilən bu vəzifələri təqdim edir:

Rəqəmsallaşma ilə birlikdə təhlükəsizlik, məlumatların idarə edilməsi və insani münasibətlər müstəvisində yeni ixtisas sahələri yaranır. "Rəqəmsal nüfuz qoruyucusu" şəxsiyyətləri süni intellekt manipulyasiyalarından və səs kopyalamadan qoruyaraq, "şəxsi məlumat nümayəndəsi" fərdi məlumatların istifadəsi və qiymətləndirilməsində vasitəçilik edəcək.

İnsanların robotlar və süni intellekt ilə qurduğu emosional bağların idarə edilməsi üçün "insan-süni intellekt əlaqəsi məsləhətçisi" rolu önə çıxaraq, son qərarlarda insani məntiqi işə salacaq "insan mühakiməsi mütəxəssisi" ehtiyacı da artacaq. Texnoloji transformasiyanın şirkət strukturlarına və ətraf mühitə yansımaları da yeni vəzifə təriflərini özü ilə gətirir. "Həddindən artıq isti havalarda şəhər planlaşdırcısı" və "su strateji" iqlim böhranına qarşı şəhərdaxili infrastruktur tənzimləmələrini öhdəsinə götürərək, şirkətlərdə texnologiyanın sərhədlərini sorğulayan "şirkət filosofu" və avtomatlaşdırma içində insani dəyərləri qoruyan "yeni İK mütəxəssisləri" açar rol oynayacaq.

Süni intellekt yönümlü vəzifələrlə yanaşı, ömrün uzanması və gündəlik vərdişlərin dəyişməsi də fərqli peşə sahələrini hərəkətə gətirir. "100 İllik Həyat Meneceri" uzanan insan ömründə birdən çox karyera, təhsil və təqaüd mərhələsini planlaşdırma vəzifəsini yerinə yetirəcək. "Evdə sağlamlıq mütəxəssisi" isə yaşayış sahələrindəki hava keyfiyyəti, səs-küy, işıqlandırma və rütubət faktorlarını təhlil edərək fərdi sağlamlığı qorumağı hədəfləyəcək.

Qastronomiya və mikrobiologiyanın kəsişdiyi yerdə yerləşən "fermentasiya mütəxəssisliyi" ənənəvi bir sahə olaraq yenidən əhəmiyyət qazanaraq, rəqəmsal qıcıqlandırıcıların artması "darıxma mütəxəssisliyi" kimi qeyri-adi sahələri doğurur. Darıxma mütəxəssisləri fərdlərin diqqətini cəmləmək qabiliyyətlərini yenidən qazanmaları naminə bilərəkdən qıcıqlandırıcısız və sakit zaman kəsikləri qurlaşdıracaqlar.

Müəllif: Ülkər Vəliyeva (Milli.Az redaktor)