Dünyanın ən borclu ölkəsində niyə hər kəsin kefi kökdür?

22 Fevral 2026 08:08

Yaponiyanın dövlət borcu ölkənin Ümumi Daxili Məhsulunun (ÜDM) 260%-dən çoxunu təşkil edir. Bu, Yaponiyanı rəqəmsal olaraq dünyanın ən borclu ölkəsi etsə də, ölkədə iqtisadi böhran yaşanmır. Bəs bunun sirri nədədir?

Milli.Az xəbər verir ki, bir çox ölkənin (məsələn, Yunanıstanın) borcu xarici banklara və beynəlxalq qurumlara olduğu halda, Yaponiya dövlətinin borcunun təxminən 90%-i öz vətəndaşlarına və yerli banklarınadır. Yəni Yaponiya "öz-özünə" borcludur.

Yaponiya Mərkəzi Bankı illərdir faiz dərəcələrini sıfıra yaxın, hətta bəzən mənfi səviyyədə saxlayır. Bu, dövlətin nəhəng borcu üçün ödəyəcəyi faiz yükünü çox aşağı salır.

Yaponiya öz borcunu öz milli valyutası olan Yen ilə ödəyir. Ehtiyac yarandıqda dövlət daha çox Yen çap edə bilər, bu da ölkənin defolt (müflis) olma riskini sıfıra endirir.

Yaponiya eyni zamanda dünyanın ən böyük xarici aktiv sahiblərindən biridir. Yəni digər ölkələrdən alacağı və xaricdəki investisiyaları onun borc yükünü balanslaşdırır.

Yaponiyada yüksək texnologiya, nizamlı sosial sistem və güclü ixracat iqtisadiyyatın təməlini təşkil edir. Vətəndaşlar dövlətə güvəndiyi üçün istiqrazlar vasitəsilə dövləti maliyyələşdirməyə davam edirlər. Bu "qapalı dövriyyə" sistemi ölkəni xarici spekulyasiyalardan qoruyur.

Lalə Qüdrətova
Milli.Az